Shield AI, Polonya'ya X-BAT Ortaklığı ve F-16 Motor Bakım Merkezi Teklif Etti

ABD merkezli savunma şirketi Shield AI, Polonya'nın yeni nesil otonom savaş uçağı X-BAT programına dahil edilmesini ve ülkede NATO'nun F-16 filolarına hizmet verecek bölgesel bir F110 motor bakım merkezi kurulmasını önerdi. F110 motorlarının üreticisi GE Aerospace olduğundan, projenin ilgili sanayi ortaklarının katılımıyla şekillenmesi bekleniyor.

Polonya Başbakanı Donald Tusk tarafından duyurulan teklif, ülkenin hem yeni nesil insansız savaş sistemlerinin üretim zincirine katılmasını hem de NATO'nun doğu kanadındaki hava gücü altyapısında kritik bir rol üstlenmesini hedefliyor. Shield AI tarafından geliştirilen X-BAT, dikey iniş-kalkış yapabilen otonom bir savaş uçağı olarak öne çıkıyor. Şirket, henüz seri üretim aşamasına geçmeyen program kapsamında Polonyalı savunma ve havacılık şirketlerini geliştirme ve üretim süreçlerine dahil etmek istiyor.

Başbakan Tusk, Shield AI'ın teklifinin hem X-BAT programında endüstriyel ortaklık hem de Avrupa'daki F-16 kullanıcılarına hizmet verecek bir motor destek merkezi kurulmasını içerdiğini belirtti. Bu girişimin, Polonya'nın yalnızca bakım ve montaj faaliyetleriyle sınırlı kalmayıp geleceğin hava platformlarının geliştirilmesinde de rol üstlenmesini sağlayabileceği değerlendiriliyor.

Teklifin ikinci ayağı, General Electric F110 motor ailesi için Polonya'da bölgesel bakım ve destek merkezi kurulmasını öngörüyor. F110 motorları, bugün çok sayıda F-16 ve F-15 varyantında kullanılıyor. Shield AI'ın geliştirdiği X-BAT, şirketin Hivemind yapay zeka mimarisi üzerine inşa ediliyor. Sistem; GPS'in devre dışı bırakıldığı, haberleşmenin kesintiye uğradığı ve yoğun elektronik harp faaliyetlerinin yaşandığı ortamlarda görev yapabilecek şekilde tasarlanıyor. Platformun, veri bağı kesildiğinde dahi önceden tanımlanmış görev parametreleri doğrultusunda operasyonlarını sürdürebilmesi hedefleniyor.

Shield AI, ilk dikey kalkış ve iniş testlerini 2026'da, görev kabiliyetine sahip prototipleri 2028'de ortaya çıkarmayı ve 2029'da üretim planlamasına başlamayı hedefliyor. X-BAT'ta General Electric'in F110-GE-129 art yakıcılı turbofan motoru kullanılıyor. Platformun 3 bin 700 kilometrenin üzerinde menzile ve 50 bin feetin üzerinde operasyon irtifasına ulaşması hedefleniyor. Sistemin en dikkat çekici özelliklerinden biri, pist bağımlılığını ortadan kaldıran operasyon konsepti. X-BAT, özel olarak geliştirilen Mobil Fırlatma ve Geri Alma Aracı (LRV) üzerinden dikey kalkış yapabiliyor ve görev sonrasında aynı platforma otonom olarak iniş yapabiliyor.

Shield AI, X-BAT'ı NATO'nun Çevik Muharebe Konuşlanması (ACE) konsepti doğrultusunda geliştiriyor. Pist gerektirmeyen yapısı sayesinde platform; karayolları, geçici üs bölgeleri, limanlar ve lojistik merkezlerden görev yapabilecek şekilde tasarlanıyor. Bu yaklaşım, özellikle Rusya ve Belarus kaynaklı uzun menzilli füze tehditlerinin menzilinde bulunan NATO'nun doğu kanadındaki ülkeler için kritik önem taşıyor.