UEA Başkanı Birol: Hürmüz Boğazı Krizi Dünya Enerji Haritasını Yeniden Şekillendirecek

Uluslararası Enerji Ajansı (UEA) Başkanı Fatih Birol, İstanbul'da düzenlenen Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği (TÜSİAD) Yüksek İstişare Konseyi toplantısında önemli açıklamalarda bulundu. Birol, ABD/İsrail-İran savaşının tetiklediği Hürmüz Boğazı krizine değinerek, çatışma öncesindeki arz fazlası ve mevcut petrol stoklarının fiyat artışlarını sınırladığını ifade etti.

Birol, 'Bu sorunun çözümü, tek ve en önemli yol, Hürmüz Boğazı'nın koşulsuz ve tüm aktörlerin güvenli olduğuna inanarak açılmasıdır' dedi. Boğazdaki geçiş yasağının enerji piyasalarında ciddi dönüşüme neden olduğunu vurgulayan Birol, birçok ülkenin enerji stratejilerini ve ortaklıklarını yeniden değerlendirdiğini söyledi.

'Sadece enerji değil, jeopolitik dengeler de değişecek. Ticaret yolları yeniden şekillenecek' diyen Birol, '4 yıl öncesine kadar dünya ekonomisinin iki ana damarı vardı: Rusya'dan Batı Sibirya üzerinden Avrupa'ya giden boru hatları ve Hürmüz Boğazı. Şu anda ikisi de kapalı' şeklinde konuştu.

Birol, boğazdan enerji akışının kesilmesi ve benzer durumların tekrarlanma riskinin 'güven' kavramını enerji anlaşmalarında belirleyici faktör haline getirdiğine dikkat çekerek, 'Artık insanlar mümkün olduğunca çeşitlendirmeye, tek kaynağa bağımlı kalmamaya özen gösteriyorlar ve gösterecekler' ifadesini kullandı.

Krizin risk algısını artırmasıyla bölge ülkelerinin alternatif boru hatlarına yöneldiğini, bölge dışındaki bazı ülkelerde ise yerli fosil yakıtlara ilginin yeniden canlandığını ve yatırımların farklı ülkelere kaydığını belirten Birol, ülkelerin enerji güvenliğine öncelik vermesiyle en büyük ivmenin elektrifikasyonda yaşanacağını söyledi. Yenilenebilir enerji, nükleer enerji ve batarya depolama teknolojilerindeki gelişmelere işaret eden Birol, 'Bu kriz, önceki krizler gibi dünya enerji haritasının yeniden çizilmesine vesile olacak' dedi.

Birol, dünyanın hızla elektrifikasyon çağına girdiğini vurgulayarak, 'Elektrikteki büyüme her şeyi domine ediyor. Dünya enerji talebi hızla artarken, elektrik talebi bu artışın üç katı hızla büyüyor. Bu son yıllarda görülen bir gelişme' diye konuştu.

Bu yıl Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenecek COP31'e de değinen Birol, toplantıyla ilgili üç önemli beklenti olduğunu aktardı: 'Birincisi, dünyadaki yüzde 25 olan elektrifikasyon hedefini 2035'te yüzde 35'e çıkarmak. İkincisi, Türkiye'nin üzerinde çalıştığı sıfır atık konusunda 10 yıl içinde atıkların yarıya indirilmesi. Üçüncüsü, Afrika'da kadınların ilkel yöntemlerle yemek pişirmesinin yol açtığı sağlık sorunlarına çözüm için bir hedef belirlenmesi.' Birol, 'COP31 muazzam bir fırsat. İnsani hassasiyetlerimizi dünyaya göstermek için bir fırsat olduğunu düşünüyorum' dedi.