NATO'da stratejik değişim: ABD askeri varlığını Avrupa'da hızla azaltıyor

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, Amerika Birleşik Devletleri'nin Avrupa kıtasındaki askeri katkılarını azaltma kararının derhal uygulamaya konulacağını ifade etti. Rutte, buna paralel olarak Avrupalı müttefiklerin ortaya çıkacak boşluğu kapatmak için gerekli adımları atmaya başladığını söyledi.

Brüksel'deki NATO karargahında düzenlenen Savunma Bakanları Toplantısı öncesinde basın mensuplarına konuşan Rutte, toplantıda 7-8 Temmuz'da Ankara'da gerçekleştirilecek zirvenin hazırlıklarının görüşüleceğini aktardı. Genel Sekreter, zirvede savunma sanayi üretiminin artırılması ve Ukrayna'ya verilen desteğin sürdürülmesi hususunda somut adımların masaya yatırılacağını belirtti.

İran ile varılan mutabakata da değinen Rutte, anlaşmanın nükleer kapasitenin sınırlandırılması bakımından kritik olduğunu dile getirdi. "Başkan Trump iyi bir anlaşmaya imza attı. Bu anlaşma nükleer kapasiteyi azaltmayı hedefliyor. ABD, şubat ayı sonundan itibaren İran'ın nükleer kapasitesinin düşürülmesini sağladı. Aynı durum, yalnızca Ortadoğu'yu değil, Avrupa ve dünyanın diğer bölgelerini de tehdit eden balistik füze kapasitesi için de geçerli. Ayrıca, G7 liderlerinin açıklamalarında da görüldüğü gibi, seyrüsefer özgürlüğünün korunması için neler yapabilecekleri değerlendiriliyor." dedi. Rutte, NATO'nun Hürmüz Boğazı'nda bir rol üstlenmeye hazır olduğunu yineledi.

ABD'nin NATO Kuvvet Modeli'ne sağladığı katkıların yeniden düzenlenmesine ilişkin Rutte, kararın planlama boyutuna işaret etti. "Dün bu kararın hemen mi yoksa kademeli mi uygulanacağı soruldu. Bu hemen gerçekleşecek, ancak tereddüt etmemin nedeni bunun bir planlama aracı olması. Ya savaş çıkarsa? Beşinci madde devreye girerse, ABD dahil tüm müttefikler savaşı sürdürmek için ellerinden geleni yapacaktır. Dolayısıyla, bir planlama aracı olarak ABD katkısının azaldığını, hala önemli olmakla birlikte geçmişe göre daha düşük olduğunu dikkate almalıyız." şeklinde konuştu.

Rutte, ABD katkısındaki azalmanın ardından oluşacak açığın Avrupalı müttefikler tarafından kapatılmaya başlandığını belirterek, "Bunun bir kısmı zaten tamamlandı, bir kısmı ise devam ediyor. Bu konuda çalışmalarımız sürüyor." dedi.

G7 Zirvesi'ne de değinen Rutte, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un ev sahipliğinde Evian-les-Bains'de düzenlenen toplantının, ABD Başkanı Donald Trump dahil G7 liderlerini Ukrayna'ya destek konusunda bir araya getirdiğini ifade etti. Zirvenin Ukrayna için olumlu sonuçlar doğurduğunu söyleyen Rutte, Trump'ın Ukrayna konusunda diplomatik çıkmazı aşmak için çaba harcadığını belirtti. Trump'ın, Patriot füzeleri gibi kritik askeri yardımlar da dahil olmak üzere Ukrayna için "çok şey yaptığını" vurguladı.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'in yaklaşık bir yıl aradan sonra NATO karargahını ziyaret etmesine ilişkin değerlendirmede bulunan Rutte, Hegseth'in İttifak'ın "büyük bir dostu" olduğunu söyledi. Rutte, Hegseth'in ABD'nin NATO'ya bağlılığını açıkça ifade ettiğini, ancak aynı zamanda Avrupa ve Kanada'dan daha adil bir yük paylaşımı beklentisini de vurguladığını kaydetti.