Küresel Yatırım Raporu 2025: İletişim Sektörü Zirvede, Yenilenebilir Enerji Geriledi

Küresel şirketlerin yatırım haritası 2025'te ciddi bir dönüşüm geçirdi. Ticaret savaşları, jeopolitik riskler ve piyasalardaki oynaklığa rağmen dünya genelinde açıklanan yeşil alan doğrudan yabancı yatırım (greenfield FDI) projelerinin toplam değeri yaklaşık 1,1 trilyon dolara ulaştı. Visual Capitalist'in fDi Markets verilerine dayandırdığı analiz, yeni sermaye yatırımlarında sektörler arası dengelerin değiştiğini gösteriyor.

İletişim sektörü, 346 milyar dolarlık yatırımla zirveye yerleşerek yenilenebilir enerjinin uzun süredir elinde tuttuğu liderliği sona erdirdi. Bu tutar, 812 projeden oluşuyor ve bunların 57'si 1 milyar doların üzerinde sermaye gerektiren mega projeler. Sektör bir yıl içinde yüzde 88 büyüme kaydetti. Dijital altyapı, veri merkezleri ve iletişim teknolojilerine olan talep, şirketlerin tedarik zincirlerini ve teknoloji altyapılarını yeniden şekillendirme çabalarıyla birleşince bu alana sermaye akışını hızlandırdı.

Yenilenebilir enerji ise 200 milyar dolarlık yatırımla ikinci sıraya geriledi. 2019'dan bu yana altı yıl üst üste en fazla yatırım çeken sektör, 2025'te yüzde 24'lük bir düşüşle 264 milyar dolardan 200 milyar dolara indi. Bu düşüşte ABD ve AB başta olmak üzere büyük sanayi ekonomilerinin politika önceliklerini değiştirmesi etkili oldu. İletişim ve yenilenebilir enerji birlikte, toplam greenfield FDI'nın yaklaşık yarısını oluşturuyor.

Yarı iletken yatırımları, 2025'te 138 milyar dolara ulaşarak sektör tarihinin en yüksek seviyesini gördü. Bir önceki yıla göre yüzde 10'u aşan artış, şirketlerin tedarik zincirlerini çeşitlendirme arayışına bağlanıyor. Intel, TSMC gibi dev üreticiler büyük sermaye harcaması planları açıkladı. Ancak bu yatırımlar coğrafi olarak oldukça yoğunlaşmış durumda: Kuzey Amerika ve Asya-Pasifik, küresel yarı iletken yatırımlarının yüzde 97,5'ini alıyor.

Gayrimenkul sektörü 112 milyar dolarlık yatırımla dördüncü sırada yer aldı. Bu tutar, 2024'e göre yüzde 15,7 artış gösterdi ve 2018'den bu yana en yüksek seviyeye çıktı. Sektördeki büyüme eğilimi beş yıldır kesintisiz sürüyor. Metallere 64 milyar dolar, kömür, petrol ve doğal gaza ise 61 milyar dolar yatırım yapıldı. Fosil yakıt yatırımları yüzde 31,3'lük düşüşle üst üste ikinci yıl geriledi.

Taşımacılık ve depolama 58 milyar dolarla yedinci sırada yer aldı ve yaklaşık 145 bin kişilik istihdam yaratması bekleniyor. Küresel ticaret rotalarındaki değişim ve tedarik zincirlerinin çeşitlenmesi, lojistik yatırımlarının önemini artırıyor. Yazılım ve BT hizmetleri 39 milyar dolar, kimyasallar 35 milyar dolar ve otomotiv üretimi 32 milyar dolarla ilk 10'u tamamladı.

2025 verileri, şirketlerin yatırım kararlarında artık sadece maliyet avantajını değil, stratejik altyapıyı ve tedarik zinciri güvenliğini de ön planda tuttuğunu ortaya koyuyor. İletişim sektörünün yüzde 88'lik büyümesi, yarı iletkenlerde rekor kırılması ve yatırımların Kuzey Amerika ile Asya-Pasifik'te toplanması, küresel ekonominin teknoloji etrafında yeniden yapılandığını gösteriyor. Öte yandan yenilenebilir enerjideki düşüş ve fosil yakıtlardaki sert gerileme, enerji dönüşümünün ülkelerin politik tercihlerinden güçlü şekilde etkilendiğini ortaya koyuyor.

Türkiye açısından ise bu tablo, küresel sermayeden daha fazla pay alabilmek için iletişim, dijital altyapı, yarı iletkenler, yenilenebilir enerji, otomotiv, metaller, kimya ve lojistik gibi alanların stratejik önemine işaret ediyor. Ancak veriler ülke bazında dağılım sunmadığından, Türkiye'nin bu sektörlerde 2025'te ne kadar yatırım çektiğine dair kesin bir rakam vermek mümkün değil.