EZZİB Başkanı Uygun: Rekoltenin Katma Değere Dönüşmesi İçin Tüm İhracat Kanalları Açık Tutulmalı

Ege Zeytin ve Zeytinyağı İhracatçıları Birliği (EZZİB) Başkanı Emre Uygun, başta İspanya, İtalya, Yunanistan, Tunus ve Türkiye olmak üzere zeytin üreticisi ülkelerde güçlü bir rekolte beklendiğini belirtti. Saha verilerine göre önümüzdeki sezonun tarihin en yüksek rekolte dönemlerinden biri olacağını ifade eden Uygun, bu bolluğun doğru yönetilmemesi halinde üreticiler için fiyat krizine, ihracatçılar için ise stok sorununa yol açabileceği uyarısında bulundu.

Uygun, rekoltenin katma değere dönüştürülebilmesi için dökme, varilli veya ambalajlı ayrımı yapılmaksızın tüm ihracat kanallarının açık tutulması gerektiğini vurguladı. İhracatçıların uluslararası alıcılarla uzun vadeli büyük tonajlı kontratlar yapabilmesi için bu güvencenin hayati olduğunu söyleyen Uygun, iç piyasada üretici fiyatlarının maliyetlerin altına düşmesini engelleyecek, dış pazarlarda rekabetçi fiyatlarla agresif pazarlama yapılmasını sağlayacak esnek mekanizmaların devreye alınması gerektiğini ifade etti.

Enerji, işçilik, sulama, hasat, ambalaj, lojistik ve finansman giderlerindeki artışın durdurulamadığını belirten Uygun, bu durumun üreticiler, sanayiciler ve ihracatçılar üzerinde ağır bir maliyet baskısı oluşturduğunu söyledi. Maliyet artışlarının döviz kuru gelişmeleriyle dengelenemediği dönemlerde ihracatçıların uluslararası pazarlarda rekabetçi fiyat sunmasının imkânsız hale geldiğini vurgulayan Uygun, özellikle önümüzdeki büyük rekoltenin dünyaya pazarlanması için öngörülebilir bir kur politikasının şart olduğunu dile getirdi. İhracatçının mevcut pazarlarını koruyabilmesi ve yeni rekolteye pazar bulabilmesi için maliyet-kur dengesinin sektör ihtiyaçları gözetilerek yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söyleyen Uygun, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın yüzde 3 olan döviz dönüşüm desteğinin yüzde 10'a çıkarılmasını beklediklerini ifade etti.

Uygun, doğru tarım uygulamaları ve üreticilerin emeği sayesinde Türkiye'nin zeytinlik sahalarının genişlediğini, sofralık zeytinde birinci, zeytinyağında ise ikinci sıraya yükseldiğini belirtti. Ancak bu üretim gücüne rağmen ihracat politikalarında ve uluslararası pazarlarda maliyet baskıları, kur politikaları ve idari kararlar açısından dikkatli bir değerlendirme yapılması gerektiğini sözlerine ekledi.

Birlik üyelerinden gelen en acil talebin finansmana erişimin kolaylaştırılması olduğunu vurgulayan Uygun, yüksek maliyetlerle mücadele eden firmaların finansman yükünü hafifletecek destek mekanizmalarının güçlendirilmesi ve döviz dönüşüm desteği gibi uygulamaların artarak devam etmesinin temel beklenti olduğunu söyledi. Bu enstrümanların esnetilmesi ve sektörel ihtiyaçlara göre optimize edilmesinin hem üretim gücünü koruyacağını hem de ülkenin döviz arzına güçlü katkı sağlayacağını ifade etti.