Dünya Bankası, Türkiye'nin yenilenebilir enerji dönüşümü için 400 milyon euro ek kredi sağlıyor

Dünya Bankası, Türkiye'nin dağıtık enerji dönüşümünü hızlandırmak amacıyla 400 milyon avro (468,4 milyon dolar) tutarında ek finansman sağladığını duyurdu. 2024 yılında onaylanan ilk fazın başarısı üzerine inşa edilen program, alçak gerilimli dağıtık güneş enerjisi piyasasında önemli bir ivme yaratmıştı.

Genişletilen finansman, Türkiye Cumhuriyeti garantisi altında Türkiye Kalkınma ve Yatırım Bankası (TKYB) ve Türkiye Sınai Kalkınma Bankası'na (TSKB) sağlanan iki adet 200 milyon avroluk IBRD kredisinden oluşuyor. Program, sonuç odaklı finansman modeliyle yürütülüyor; ödemeler, önceden belirlenen hedeflere ulaşıldıkça ve bağımsız olarak doğrulandıkça gerçekleştiriliyor. Yeni fazla birlikte program, dağıtık güneş enerjisi yatırımlarının yanı sıra kara tipi rüzgar enerjisi projelerini ve yeni nesil Batarya Enerji Depolama Sistemleri (BESS) yatırımlarını da kapsayacak.

Dünya Bankası açıklamasında, Türkiye'nin son 10 yılda yenilenebilir enerji hedeflerini önemli ölçüde yükselttiği vurgulandı. En güncel Yenilenebilir Enerji Yol Haritası, 2035 yılına kadar toplam rüzgar ve güneş kurulu gücünü 120 bin megavata çıkarmayı ve batarya depolama kapasitesinde büyük bir artış sağlamayı öngörüyor. Ancak, güçlü yenilenebilir enerji potansiyeline ve Avrupa Birliği'nin 2026'da yürürlüğe giren Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması'na (CBAM) yanıt olarak artan ticari ve sanayi talebine rağmen, dağıtık rüzgar ve batarya depolama yatırımları için uzun vadeli finansmana erişim halen sınırlı. Yerel ticari bankalar, kısa vadeli yükümlülük yapıları nedeniyle bu yüksek sermaye gerektiren yatırımları finanse etmekte zorluk yaşıyor.

Genişletilen program, bu sorunları çözmek için kalkınma bankaları aracılığıyla uzun vadeli finansman sağlamayı, yeni şebeke teknolojilerine ilişkin riskleri değerlendirebilecek piyasa kapasitesi ve finansal uzmanlık geliştirmeyi, özel sektör yatırımlarını teşvik ederek ticari finansmanı harekete geçirmeyi hedefliyor. Erken dönem piyasa risklerini üstlenmesi ve kredi vadelerini uzatması sayesinde programın, yenilenebilir enerji kapasitesinde 1579 megavat artış, 392 megavatsaat batarya depolama kapasitesinin desteklenmesi ve 405 milyon dolara kadar özel sektör finansmanının mobilize edilmesi bekleniyor.

Bu finansman, programın toplam kaynak çerçevesinde önerilen 2,96 milyar dolarlık artışın bir parçası olup, bölge genelinde yenilenebilir enerji yatırımlarının daha da genişletilmesine olanak tanıyor. Bölgesel bilgi paylaşımı, Dünya Bankası'nın Avrupa ve Orta Asya Enerji Bilgi Ağı (EKN) aracılığıyla destekleniyor. 21 ülkeden 180'den fazla enerji sektörü uzmanını bir araya getiren bu platform, yenilenebilir enerji ve enerji verimliliği alanlarında oluşturulan uygulama toplulukları sayesinde Türkiye gibi ülkelerde geliştirilen başarılı piyasa yaklaşımları, düzenleyici gelişmeler ve teknik çözümlerin bölge genelinde paylaşılmasını sağlıyor.

Dünya Bankası Türkiye Ülke Direktörü Humberto Lopez, batarya depolama ve dağıtık rüzgar yatırımlarının ölçeklendirilmesinin, Türkiye'nin enerji şebekesini geleceğe hazırlamak açısından kritik bir adım olduğunu belirtti. Lopez, "Kamu kalkınma bankaları aracılığıyla ticari finansman açığının kapatılması, yatırıma hazır projelerin finansal kapanışa ulaşmasını sağlayarak Türk sanayisinin rekabet gücünü destekleyecek, ulusal enerji güvenliğini güçlendirecek ve yenilenebilir enerji değer zinciri boyunca yerel istihdam yaratacaktır." değerlendirmesinde bulundu.

Dünya Bankası Avrupa ve Orta Asya Altyapı Bölge Direktörü Charles Cormier ise Türkiye'nin ECARES programı açısından öncü bir rol üstlendiğini vurguladı. Cormier, "Çatı ve ticari ölçekli güneş enerjisi, kara tipi rüzgar ve batarya depolama alanlarında elde edilen başarılar sayesinde Türkiye, elektrik şebekelerinin modernizasyonu, yenilenebilir enerji entegrasyonu ve enerji güvenliğinin güçlendirilmesi açısından bölge genelinde yaygınlaştırılabilecek iyi uygulama örnekleri ve bilgi birikimi oluşturmaktadır." ifadesini kullandı.